Luật sư Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự
Luật sư Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Thu thập, bảo toàn và phản bác chứng cứ đúng cách
Trong cả tố tụng dân sự và hình sự, bên nào chứng minh được sự thật bằng chứng cứ hợp pháp và có giá trị sẽ chiếm ưu thế. Người bị nghi hoặc bị cáo thường ở vị trí bất lợi vì cơ quan điều tra hoặc bên nguyên đã thu thập chứng cứ trước, nên việc thu thập chứng cứ phản bác kịp thời và đúng thủ tục là yếu tố sống còn. Chứng cứ thu thập bất hợp pháp có thể bị loại khỏi hồ sơ xét xử theo nguyên tắc loại trừ chứng cứ thu được bất hợp pháp (형사소송법 제308조의2), nên cách thu thập cũng quan trọng như nội dung chứng cứ. Trang này trình bày phương pháp thu thập, thủ tục bảo toàn chứng cứ khẩn cấp và chiến lược đối phó khi bên kia đưa ra chứng cứ bất lợi.
Mục lục
Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Những phương pháp thu thập chứng cứ hợp pháp mà bị nghi/bị cáo có thể dùng
Người bị nghi hoặc bị cáo không có quyền điều tra như cơ quan công quyền, nhưng vẫn có nhiều công cụ hợp pháp để tự thu thập chứng cứ chứng minh cho mình.
Ghi âm, ghi hình cuộc trò chuyện mình tham gia
Việc tự ghi âm cuộc nói chuyện mà mình là một bên tham gia không vi phạm Luật Bảo vệ bí mật thông tin liên lạc, vì luật này chỉ cấm nghe trộm/ghi âm cuộc nói chuyện của người khác mà mình không tham gia (통신비밀보호법 제3조, 제14조). Ngược lại, ghi âm lén cuộc nói chuyện giữa hai người khác mà mình không có mặt có thể là chứng cứ bất hợp pháp và bị loại.
Thu thập lời khai của người làm chứng, xin xác nhận sự thật
Có thể trực tiếp xin người biết sự việc viết bản tường trình (xác nhận sự thật) hoặc yêu cầu họ làm chứng. Trong tố tụng dân sự, có thể nộp đơn yêu cầu Tòa án thẩm vấn nhân chứng hoặc yêu cầu cơ quan, tổ chức cung cấp tài liệu (민사소송법 제344조 tài liệu do bên đối phương nắm giữ, 제352조 lệnh nộp tài liệu).
Thu thập dữ liệu điện tử, hóa đơn, tin nhắn
Tin nhắn, email, lịch sử giao dịch ngân hàng, dữ liệu định vị điện thoại đều có thể là chứng cứ quan trọng. Cần lưu lại càng sớm càng tốt vì các nền tảng thường tự động xóa dữ liệu sau một thời gian; nếu cần, có thể xin xác nhận công chứng nội dung màn hình để tăng giá trị chứng cứ.
Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Khi chứng cứ có nguy cơ biến mất, bị sửa đổi hoặc bị tiêu hủy
Có những chứng cứ nếu không giữ lại ngay sẽ mất vĩnh viễn — ví dụ như hiện trường có thể bị dọn dẹp, hoặc người có liên quan có thể rời khỏi Hàn Quốc. Trong các trường hợp này, có thể yêu cầu Tòa án áp dụng thủ tục bảo toàn chứng cứ trước khi vụ án chính thức được xét xử.
Áp dụng bảo toàn chứng cứ theo Luật Tố tụng Dân sự
Khi có lo ngại rằng nếu chờ đến giai đoạn xét xử thông thường thì việc sử dụng chứng cứ sẽ khó khăn hoặc không thể, có thể nộp đơn yêu cầu bảo toàn chứng cứ trước khi khởi tố hoặc trong quá trình tố tụng, để Tòa án tiến hành thẩm định, khám xét hiện trường, thẩm vấn nhân chứng trước (민사소송법 제375조, 제376조). Thường dùng trong trường hợp thương tích do y tế, tai nạn lao động khi hiện trường sẽ bị thay đổi nhanh.
Yêu cầu bảo toàn chứng cứ trong giai đoạn điều tra hình sự
Nếu là bị nghi và lo ngại chứng cứ có lợi cho mình (ví dụ camera an ninh, lời khai nhân chứng) sẽ biến mất trước khi khởi tố, có thể đề nghị Viện Kiểm sát hoặc cảnh sát thu thập, hoặc trong một số trường hợp yêu cầu Tòa án ra quyết định bảo toàn chứng cứ trước xét xử theo thủ tục riêng (형사소송법 제184조 bảo toàn chứng cứ trước khi khởi tố). Cần hành động nhanh vì camera an ninh thường chỉ lưu trong vài tuần.
Lập vi bằng, biên bản xác nhận hiện trạng khi cần
Đối với hiện trạng vật chất (hư hỏng công trình, hiện trường tai nạn), có thể mời chuyên viên thừa phát lại lập vi bằng ghi nhận hiện trạng để làm chứng cứ có giá trị pháp lý cao hơn so với ảnh chụp thông thường.
Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Khi bên kia hoặc cơ quan điều tra đưa ra chứng cứ chống lại bạn
Không phải mọi chứng cứ bất lợi đều có giá trị chứng minh tuyệt đối. Cần xem xét chứng cứ đó được thu thập như thế nào, có đủ tính xác thực và liên quan không, và có thể bị phản bác bằng chứng cứ khác hay không.
Kiểm tra tính hợp pháp của quá trình thu thập chứng cứ
Nếu chứng cứ được thu thập bằng khám xét, thu giữ không có lệnh hợp lệ, hoặc bằng cách nghe trộm cuộc nói chuyện mà điều tra viên không tham gia, chứng cứ đó có thể bị loại theo nguyên tắc loại trừ chứng cứ bất hợp pháp (형사소송법 제308조의2). Đây thường là hướng phản bác đầu tiên cần xem xét khi nhận được hồ sơ vụ án.
Phản bác giá trị chứng minh bằng chứng cứ trái ngược
Ngay cả khi chứng cứ được thu thập hợp pháp, có thể đưa ra chứng cứ khác (nhân chứng, tài liệu, dữ liệu điện tử) để chứng minh nội dung khác với chứng cứ đó, hoặc chỉ ra mâu thuẫn logic, thời gian trong chính chứng cứ đó. Trong tố tụng hình sự, nguyên tắc suy đoán vô tội có nghĩa là nghĩa vụ chứng minh thuộc về bên buộc tội, nên chỉ cần tạo ra nghi ngờ hợp lý cũng có ý nghĩa chiến lược.
Xử lý lời khai bất lợi do bị ép buộc hoặc hiểu nhầm
Nếu lời khai của mình tại cơ quan điều tra bị ghi nhận sai lệch, không đúng ý, hoặc được lấy trong tình trạng không được giải thích đầy đủ quyền im lặng, có thể yêu cầu chỉnh sửa biên bản trước khi ký, hoặc sau này lập luận về tính đáng tin của biên bản đó khi ra tòa.
Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Từ tư vấn ban đầu đến khi kết thúc vụ án
Trình bày toàn bộ diễn biến vụ việc kể cả những điều bất lợi để luật sư đánh giá đúng chứng cứ hiện có và chứng cứ cần bổ sung.
Xác định chứng cứ nào cần thu thập gấp, chứng cứ nào cần xin lệnh của Tòa án hoặc cơ quan điều tra hỗ trợ thu thập.
Rà soát toàn bộ hồ sơ chứng cứ mà bên kia hoặc cơ quan điều tra đưa ra để tìm điểm có thể phản bác về thủ tục hoặc nội dung.
Nộp chứng cứ đã thu thập kèm ý kiến pháp lý, trình bày lập luận phản bác chứng cứ bất lợi tại phiên điều tra, phiên tòa.
Tùy kết quả (không khởi tố, tuyên án, hòa giải), tư vấn về khả năng khiếu nại, kháng cáo nếu cần.
Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Chi phí tư vấn và hỗ trợ pháp lý về chứng cứ
Tính theo mức độ phức tạp của việc rà soát hồ sơ chứng cứ và số lượng tài liệu cần phân tích.
Xác định theo phạm vi công việc: chỉ tư vấn chiến lược thu thập chứng cứ, hay đại diện nộp đơn yêu cầu bảo toàn chứng cứ, hay tham gia toàn bộ quá trình tố tụng.
Áp dụng khi có kết quả cụ thể như không bị khởi tố, được miễn tội một phần, hoặc thắng vụ kiện dân sự; mức độ tùy thỏa thuận và tính chất vụ án.
Bao gồm phí công chứng xác nhận màn hình, phí giám định, phí thừa phát lại lập vi bằng, phí sao chụp hồ sơ tại Tòa án hoặc cơ quan điều tra.
※ Chi phí thay đổi tùy theo mức độ phức tạp và tình huống cụ thể của vụ việc; chi phí chính xác sẽ được tư vấn cụ thể. Không đảm bảo kết quả cụ thể.
Chứng cứ trong tố tụng dân sự/hình sự | Tự kiểm tra trước khi gặp luật sư
1️⃣ Kiểm tra chứng cứ hiện có
- Bạn có lưu lại tin nhắn, email, lịch sử gọi liên quan đến vụ việc chưa?
- Có bản ghi âm cuộc nói chuyện mà bạn trực tiếp tham gia không?
- Có nhân chứng nào biết rõ sự việc và sẵn sàng xác nhận không?
- Camera an ninh gần hiện trường còn lưu dữ liệu hay đã bị xóa?
2️⃣ Kiểm tra nguy cơ mất chứng cứ
- Hiện trường/vật chứng có khả năng bị dọn dẹp, sửa đổi trong thời gian tới không?
- Dữ liệu điện tử liên quan có bị nền tảng tự động xóa theo thời gian không?
- Người làm chứng có kế hoạch xuất cảnh, chuyển đi nơi khác không?
3️⃣ Rà soát chứng cứ bất lợi mà cơ quan điều tra/bên kia đưa ra
- Chứng cứ đó được thu thập có lệnh khám xét/thu giữ hợp lệ hay không?
- Nội dung biên bản lời khai của bạn có đúng với những gì bạn đã nói không?
- Có mâu thuẫn về thời gian, địa điểm trong chứng cứ của bên kia không?
4️⃣ Xác định hành động cần làm ngay
- Có cần nộp đơn yêu cầu bảo toàn chứng cứ khẩn cấp không?
- Có cần công chứng xác nhận nội dung màn hình/tin nhắn trước khi mất không?
- Có cần chuẩn bị ý kiến phản bác bằng văn bản trước phiên làm việc tiếp theo không?